De United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization (of kortweg UNESCO) onderhoud de Werelderfgoedlijst, met hierop 911 monumenten, gebieden, en andere interessante objecten. Het grootste gedeelte van het beschermde erfgoed bevindt zich in Europa, en is dus erg goed bereikbaar. Omdat de beschermde gebieden meestal niet bij het grote publiek bekend zijn, belichten wij iedere maand een aantal prachtige Werelderfgoederen.

Normaal gesproken behandelen we tien Werelderfgoederen uit een land, Nederland telt echter slechts negen erfgoederen. Er staan momenteel elf monumenten op UNESCO’s nominatielijst, maar totdat één of meer van deze monumenten worden toegelaten, zijn dit de enige UNESCO erfgoederen in Nederland.

1. Grachtengordel van Amsterdam

De Amsterdamse grachtengordel is de jongste Nederlandse vermelding op de lijst van UNESCO, en werd in augustus 2010 toegevoegd. Het grachtenstelsel is volgens een ingewikkeld systeem opgebouwd, en uniek in de wereld. Ieder jaar lopen vele duizenden toeristen langs de tientallen Amsterdamse grachten, waarvan de Singel, Herengracht, Keizersgracht en Prinsengracht de hoofdgrachten zijn.

grachten-amsterdam
Afbeelding via Aerophoto Schiphol

2. Schokland

Tot de drooglegging van de Noordoostpolder in 1942 was Schokland een eiland in het IJsselmeer. Het eiland op het droge staat symbool voor het Nederlandse leven met het water, en werd al in de prehistorie bewoond. De veengrond heeft overblijfselen uit vrijwel de hele historie van Schokland bewaard, waardoor deze goed te analyseren is.

schokland
Afbeelding via Henk van der Duim

3. Willemstad

Sinds oktober 2010 is Curacao een land binnen het Koninkrijk der Nederlanden, waardoor Nederland er op die dag ook een Werelderfgoed bijkreeg; het historische centrum van Willemstad. De kleurrijke woningen zijn de perfecte mix van de kleurige Caribbean en de Amsterdamse handelsgeest. De architectuur van de herenhuizen in Willemstad is namelijk vrijwel identiek aan die van de grachtenpanden in Amsterdam.

willemstad
Afbeelding via Jessica Bee

4. Molens van Kinderdijk

In de provincie Zuid-Holland zijn negentien 18e-eeuwse poldermolens bij het plaatsje Kinderdijk ingeschreven op de lijst met Werelderfgoederen van UNESCO. Al sinds de veertiende eeuw stonden in het gebied vele molens, die de polder bij hoog water leegpompten. Jaarlijks trekken duizenden toeristen naar de bekendste molens van Nederland, die het beste te voet of, lekker Hollands, per fiets te bereiken zijn.

kinderdijk
Afbeelding via Genevieve van Doren

5. Woudagemaal

Ook het Ir. D.F. Woudagemaal, vlakbij het Friese plaatsje Lemmer, werd -en wordt- gebruikt om hoge waterstanden tegen te gaan. Het gemaal werd rond 1920 door Koningin Wilhelmina geopend, en is het grootste nog werkende stoomgemaal ter wereld. Waar het in het verleden eigenlijk continu werd gebruikt, hoeft het Woudagemaal tegenwoordig meestal nog maar een paar dagen per jaar te worden ingezet.

woudagemaal
Afbeelding via Anita Tieleman

6. Verdedigingslinie van Amsterdam

7. Droogmakerij de Beemster

8. Waddenzee

9. Rietveld Schröderhuis

Liefst zes van de negen Nederlandse UNESCO inschrijvingen hebben, net als een groot gedeelte van de monumenten op de nominatielijst, direct met water te maken. Dit onderstreept de invloed van water op de Nederlandse geschiedenis en cultuur nog maar eens. Het is niet vreemd dat sommige volkeren in het verleden dachten dat er bij Hollanders geen bloed, maar water door hun aderen stroomde.